Medicijngroep

  • IL5-remmers zijn geregistreerd als aanvullende behandeling van ernstige eosinofiele astma bij volwassenen.
  • Voorschrijvers van IL5-remmers moeten ervaring hebben met de diagnose en behandeling van eosinofiele astma.
  • Behandeling met IL5-remmers vermindert het aantal exacerbaties met ongeveer 40 tot 55% in vergelijking met placebo.
  • De langetermijnveiligheid van IL5-remmers is nog niet bekend.
  • Voor benralizumab en mepolizumab geldt een subcutane toediening, voor reslizumab een intraveneuze toediening.
  • Behandeling met een IL5-remmer is 28 tot 150 keer duurder dan behandeling met een combinatiepreparaat LABA/ICS.

Indicatie

IL5-remmers zijn geregistreerd als aanvullende behandeling van ernstige eosinofiele astma bij volwassenen. Eosinofiele astma is een vorm van astma met een verhoogd aantal eosinofielen in het bloed of longen (SmPC’s). Hierbij zijn de klachten ernstiger en is de prognose slechter. Patiënten reageren vaak onvoldoende op (hooggedoseerde) ICS (de Groot, 2015).  

Effectiviteit

Het doel van behandeling van ernstige eosinofiele astma is optimaliseren van de astmacontrole, behouden en optimaliseren van de longfunctie en voorkomen van exacerbaties (NVALT, 2013).

Wat is het effect op FEV1?

Door behandeling met IL5-remmers neemt de FEV1 met ongeveer 100 tot 110 ml toe in vergelijking met placebo (Farne, 2017).

Wat is het effect op exacerbaties?

IL5-remmers verminderen het aantal exacerbaties met ongeveer 40 tot 55% in vergelijking met placebo (Farne, 2017). Het gemiddelde aantal exacerbaties per patiëntjaar is:

  • 0,7 met benralizumab in vergelijking met 1,0 tot 1,5 met placebo
  • 0,8 met mepolizumab in vergelijking met 1,7 met placebo
  • 0,8 met reslizumab in vergelijking met 1,8 met placebo (SmPC’s)
Wat is het effect op corticosteroïdgebruik?

Benralizumab en mepolizumab verlagen het corticosteroïdgebruik significant in vergelijking met placebo. Patiënten met benralizumab kunnen het corticosteroïdgebruik met 75% verminderen. Bij patiënten met placebo is dit 25% (EPAR, 2018). Bij 54% van de patiënten met mepolizumab neemt het corticosteroïdgebruik met meer dan de helft af. Bij placebo is dit bij 33% van de patiënten het geval (EPAR, 2016). Het effect van reslizumab op corticosteroïdgebruik is nog in onderzoek.

Veiligheid

Wat is de langetermijnveiligheid?

De langetermijnveiligheid van IL5-remmers is nog niet bekend. In vervolgstudies lijken mepolizumab en reslizumab een gunstig veiligheidsprofiel te hebben (Lugogo, 2016; Murphy, 2017). De follow-up van deze studies was echter relatief kort, respectievelijk 1 jaar en ruim 2 jaar. De resultaten van de 2-jarige vervolgstudie naar de veiligheid van benralizumab zijn nog niet bekend.

IL5-remmers zijn onderworpen aan aanvullende monitoring. Het CBG verzoekt zorgverleners vermoedelijke bijwerkingen te melden (SmPC’s). De fabrikanten monitoren in het Risico Management Plan onder andere het risico op ernstige overgevoeligheidsreacties, ernstige (parasitaire) infecties en maligniteiten (EPAR’s).

Wat zijn belangrijke bijwerkingen?

IL5-remmers hebben een wisselend bijwerkingenprofiel. Bijwerkingen die bij ten minste 1% van de patiënten met benralizumab en mepolizumab voorkomen, zijn onder andere faryngitis, overgevoeligheidsreacties, koorts en reacties op de injectieplaats. Bij mepolizumab kunnen daarnaast urineweginfecties optreden. Bij minimaal 1% van de patiënten met reslizumab stijgt de serumcreatinekinasewaarde (SmPC’s). 

Wat zijn belangrijke contra-indicaties en interacties?

De voorschrijver moet eventuele worminfecties voorafgaand aan de behandeling met een IL5-remmer behandelen. Er zijn geen interacties met andere geneesmiddelen bekend (FK, 2018).

Richtlijnen

Welke plaats hebben IL5-remmers in de NVALT-richtlijn?

De plaats van IL5-remmers is nog niet beoordeeld door de NVALT-richtlijn Ernstig astma (2013). De richtlijn geeft aan dat mepolizumab nog onvoldoende onderzocht was, toen de richtlijn verscheen. Benralizumab en reslizumab waren nog niet op de markt (NVALT, 2013). 

Welke plaats hebben IL5-remmers in de GINA-richtlijn?

IL5-remmers hebben een plaats als stap 5 in de behandeling van ernstige eosinofiele astma volgens de GINA-richtlijn Global Strategy for Asthma Management and Prevention (2018). De GINA-richtlijn spreekt geen voorkeur uit voor een bepaalde IL5-remmer. De GINA-richtlijn adviseert de volgende stappen bij de behandeling van astma:

  • Stap 1: SABA zo nodig.
  • Stap 2: lage dosering ICS en SABA zo nodig.
  • Stap 3: lage dosering LABA/ICS en SABA zo nodig of lage dosering formoterol/ICS.
  • Stap 4: lage dosering formoterol/ICS of medium dosering LABA/ICS en SABA zo nodig.
  • Stap 5: bij ernstige eosinofiele astma: IL5-remmer als add-on toevoegen aan bestaande behandeling (GINA, 2018).

Kosten en vergoeding

Wat zijn de kosten?

Onderhoudsbehandeling met benralizumab kost ongeveer € 16.500 per jaar. Onderhoudsbehandeling met mepolizumab kost ongeveer € 15.500 per jaar. Voor reslizumab is dit afhankelijk van het lichaamsgewicht van de patiënt € 14.000 tot € 17.500. In vergelijking daarmee kost behandeling met een combinatiepreparaat LABA/ICS in de laagste onderhoudsdosering € 112 tot € 491 per jaar (Medicijnkosten, 2018). Wilt u meer weten? Lees dan de uitgebreide informatie over kosten.

Wat zijn de vergoedingsvoorwaarden?

IL5-remmers worden alleen via ziekenhuizen verstrekt en door de verzekeraar vergoed als add-on-geneesmiddel. Add-on geneesmiddelen zijn geneesmiddelen die het ziekenhuis apart in rekening kan brengen. Het gaat vaak om dure geneesmiddelen. De NZa besluit of een geneesmiddel als add-on in rekening kan worden gebracht en tegen welk tarief (Medicijnkosten, 2018).

Aandachtspunten bij gebruik

Voorschrijven van IL5-remmers moet gebeuren door artsen die ervaring hebben met de diagnose en behandeling van eosinofiele astma. Toediening van mepolizumab en reslizumab vindt om de 4 weken plaats. De eerste 3 doses van benralizumab moeten ook om de 4 weken toegediend worden, maar daarna moet toediening om de 8 weken plaatsvinden. De toediening van IL5-remmers moet in het ziekenhuis plaatsvinden.

Benralizumab en mepolizumab zijn beschikbaar als subcutane injectie met een vaste dosering. Reslizumab is beschikbaar als intraveneus infuus met een toedieningsduur van 20 tot 50 minuten. De dosering van reslizumab is afhankelijk van het lichaamsgewicht van de patiënt. Voor de juiste dosering kunnen vials met verschillende concentraties nodig zijn (SmPC’s). Hierdoor kost het klaarmaken van reslizumab meer tijd en geeft het bovendien risico op doseerfouten.

Werkingsmechanisme

IL5-remmers blokkeren de biologische functie van IL5, waardoor de overleving en de activiteit van eosinofielen afneemt. IL5 zorgt voor aantrekking, rijping, differentiatie en activering van eosinofielen. Eosinofielen spelen een belangrijke rol in de ontstekingscascade van patiënten met eosinofiele astma (SmPC’s).

Toekomstige ontwikkelingen

  • De effectiviteit en veiligheid van IL5-remmers bij kinderen is in onderzoek.
  • Meer informatie over de langetermijnveiligheid van mepolizumab volgt uit een open-label studie. De resultaten komen in 2018 beschikbaar.
  • Het effect van reslizumab op corticosteroïdgebruik is in onderzoek. De resultaten komen in 2018 beschikbaar.
  • Meer informatie over de langetermijnveiligheid van benralizumab bij jongeren en volwassenen volgt uit de BORA-studie. Deze studie wordt in 2018 afgerond.
  • De GALATHEA-studie en TERRANOVA-studie onderzoeken de effectiviteit van benralizumab bij COPD-patiënten met exacerbaties. Deze studies worden in 2018 afgerond.

Kosten

In onderstaande tabel vindt u de kosten voor een onderhoudsbehandeling met IL5-remmers. De kosten gelden voor een gebruiksduur van 1 jaar.

Middel

Onderhoudsdosering

Prijs per jaar (€)

Benralizumab (Fasenra®)

30 mg elke 8 weken

€ 16.426

Mepolizumab (Nucala®)

100 mg elke 4 weken

€ 16.343

Reslizumab (Cinqaero®)

200 mg elke 4 weken*

€ 14.118

* Behandeling op basis van een persoon van 70 kg

De prijs van een onderhoudsbehandeling met reslizumab is afhankelijk van het lichaamsgewicht van de patiënt. Bij patiënten met een lichaamsgewicht tot en met 83 kg is reslizumab minder duur dan benralizumab en mepolizumab. Bij patiënten met een lichaamsgewicht hoger dan 83 kg is reslizumab duurder dan benralizumab en mepolizumab.

In vergelijking met andere middelen voor patiënten met astma is behandeling met een IL5-remmer veel duurder. Behandeling met een combinatiepreparaat LABA/ICS kost bijvoorbeeld € 112 tot € 491 per jaar, afhankelijk van het type combinatiepreparaat. Behandeling met IL5-remmers is ongeveer 28 tot 150 keer duurder dan behandeling met een combinatiepreparaat LABA/ICS.

Verantwoording

De prijzen van de geneesmiddelen zijn afkomstig van www.medicijnkosten.nl. De kosten zijn berekend voor een gebruiksduur van 1 jaar. De kosten zijn inclusief BTW (6%). De prijzen zijn van november 2018.

Contact

Laatst gewijzigd op 18 december 2018