Eerste en tweede lijn vinden elkaar in aanpak van PDS

Tijdens een farmacotherapieoverleg (FTO) over het prikkelbare­darmsyndroom (PDS) wisselden huisartsen en apothekers van de FTO-groep Bergen op Zoom kennis en ervaring uit met MDL-arts Eri-Jo Schouten van Bravis ziekenhuis in Bergen op Zoom. Het werd een bijeenkomst waarin wederzijds begrip, praktische handvatten en gezamenlijke taal centraal stonden.

Huisarts Liesbeth Bultman, sinds dit jaar opnieuw EKC, besloot het onderwerp te programmeren nadat ze een oproep zag voor begeleide FTO’s in het land. “Ik dacht: het is goed om te laten voelen hoe de kwaliteit kan verschillen als er een specialist bij is,” vertelt ze. “Variatie in vorm helpt om onze groep scherp te houden.”

Ook voor Schouten was de motivatie helder: verwijzingen naar de tweede lijn zijn vaak niet nodig. “We weten allemaal dat PDS niet direct thuishoort in de tweede lijn, maar we zien veel verwijzingen ‘om even een stempel te zetten’,” zegt ze. “Wij willen juist ruimte houden voor patiënten die écht in de tweede lijn moeten worden gezien.” 

De keuzehulp als eyeopener

Wat beiden opviel, was dat veel huisartsen de keuzehulp PDS nog niet kenden. Schouten noemt dat “de grootste eyeopener”. De tool maakt helder welke behandelingen mogelijk zijn en in welke mate zij effectief zijn. “Het zet de patiënt echt in de lead,” benadrukt ze. “En wij spreken dan in eerste en tweede lijn dezelfde taal.”

Voor Bultman was vooral de praktische uitleg van Schouten waardevol. “Ze gaf zulke beeldende teksten – die kun je één op één gebruiken in de spreekkamer,” vertelt ze. “Daarmee krijgen huisartsen meer tools om patiënten zelf te begeleiden, in plaats van uit verlegenheid toch te verwijzen.”

Minder mebeverine, meer gezamenlijke afspraken

Een concreet resultaat was de afspraak om kritisch te kijken naar het voorschrijven van mebeverine. De NHG-standaard raadt het middel niet meer aan omdat het niet bewezen effectief is. Hoewel de huisartsen dat al weinig deden, bleken vooral waarnemers het middel nog voor te schrijven. “Ik hoop dat het eruit gaat,” zegt Bultman. “In maart herhalen we de cijfers.”

Ook de rol van de apotheek kwam voorbij, onder meer bij niet-vergoede middelen en het belang van consistente communicatie naar patiënten.
 

“FTO’s leveren échte kwaliteitsverbetering op. Door afspraken praktisch te maken, gebeuren ze ook.”
 

Samen leren en blijven ontmoeten

Beide zorgverleners benadrukken hoe waardevol echte ontmoeting is. “Alles wordt digitaler, maar elkaar zien maakt dat je dichter tot elkaar komt,” zegt Schouten.

Bultman vult aan: “FTO’s leveren échte kwaliteitsverbetering op. Door afspraken praktisch te maken, gebeuren ze ook.”

Het FTO over PDS liet zien dat één gezamenlijke bijeenkomst voldoende kan zijn om huisarts en specialist dichter bij elkaar te brengen – én de patiënt meer regie te geven.

Huisarts Liesbeth Bultman (links) en MDL-arts Eri-Jo Schouten (rechts).