Geneesmiddelenbeleid - uitgave 02
22 juni 2010
Geneesmiddelenbeleid in de praktijk is een tweemaandelijkse nieuwsbrief en wordt uitgegeven door het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik, in opdracht van het ministerie van VWS. De nieuwsbrief is bedoeld voor huisartsen en apothekers, en heeft als oogmerk de informatie over en de consequenties van het geneesmiddelenbeleid te delen met de meest direct betrokken beroepsgroepen.
• Kabinet eens over maatregelen in de zorg
• Vertraging geneesmiddelenbeleid
• Depressiezorg in de eerste lijn
Kabinet eens over maatregelen in de zorg
In 2010 en de volgende jaren wordt er in de zorg € 1,4 miljard meer uitgegeven dan begroot. Dit is veroorzaakt door onder meer een forse overschrijding bij de medisch specialisten, de tandartsenzorg, de ziekenhuizen, de paramedische zorg als ook de AWBZ. Het kabinet heeft op voorstel van minister Klink van VWS besloten tot een aantal bezuinigingsmaatregelen die in 2011 zullen ingaan. De maatregelen omvatten onder meer: het terughalen van overschrijdingen; verbetering van de zorg; uitbreiding van de eigen bijdrage; wijzigingen basispakket.
Wat dat laatste betreft hebben twee maatregelen consequenties voor het geneesmiddelgebruik:- Anti-conceptiemiddelen verdwijnen uit het basispakket (besparing van € 32 miljoen). Hiervoor worden meisjes en vrouwen jonger dan 21 jaar uitgezonderd.
- Antidepressiva mogen nog slechts in beperkte mate worden voorgeschreven (besparing van € 20 miljoen).
Deze maatregelen moeten nu al aangekondigd worden, omdat er anders een enorm gat in de begroting ontstaat. Zo is de Tweede Kamer op tijd geïnformeerd en kunnen verzekeraars de maatregelen in hun polissen verwerken. Voor het volledige bericht zie website van VWS.
Vertraging geneesmiddelenbeleid
De val van het kabinet heeft er toe geleid dat een aantal beleidsonderwerpen door de Tweede Kamer 'controversieel' is verklaard. Dat wil zeggen dat over deze onderwerpen geen belangrijke of onomkeerbare beslissingen meer worden genomen. Daarmee wordt gewacht totdat de Tweede Kamer in een nieuwe samenstelling bijeenkomt en er een nieuw kabinet is. De Tweede Kamer heeft prestatiebekostiging van de zorg (het beter kunnen belonen van toegevoegde waarde van een zorgaanbieder) en integrale bekostiging van ketenzorg (integrale zorg) controversieel verklaard. Dat betekent dat de introductie van vrije onderhandelingen tussen apotheekhoudenden en zorgverzekeraars aan de hand van prestatiebeschrijvingen van de NZa (vrije tarieven) geen doorgang zal vinden per 1 januari 2011. Ook is er geen besluit meer genomen over de uitbreiding van integrale bekostiging van ketenzorg met farmaceutische zorg en hulpmiddelenzorg per 2011. Mogelijk kan een dergelijke stap per 2012 plaatsvinden maar een besluit daarover is aan het nieuwe kabinet. De huidige situatie is echter geen beletsel voor partijen die willen werken aan het onderbrengen van farmaceutische zorg in zorgstandaarden.
Goed Gebruik Geneesmiddelen
Onlangs heeft ZonMw een verdiepingsstudie afgerond naar de stand van zaken van het wetenschappelijk onderzoek naar het effectief, veilig en doelmatig gebruik van geneesmiddelen. Minister Klink heeft dit rapport in ontvangst genomen en aan de Tweede Kamer aangeboden. Hij trekt uit het rapport de volgende conclusies:- Er vindt op dit moment te weinig onderzoek plaats naar bestaande geneesmiddelen; er wordt onvoldoende kennis opgebouwd. Dit klemt des te meer daar de verdiepingsstudie ook duidelijk maakt dat onderzoek met bestaande geneesmiddelen een potentiële bijdrage kan leveren aan de door VWS vastgestelde 'maatschappelijke opgaven' op het terrein van de volksgezondheid en de gezondheidszorg. Dit geldt met name voor patiëntveiligheid, doelmatigheid en het verminderen van de benodigde 'handen aan bed'.
- De huidige infrastructuur voor geneesmiddelenonderzoek met bestaande geneesmiddelen is versnipperd. Een duidelijk loket ontbreekt en een compleet en actueel overzicht over de stand der wetenschap bleek niet gemakkelijk te verkrijgen.
- De implementatie van verkregen kennis in de praktijk (in richtlijnen en daadwerkelijk in de praktijk) blijft achter.
De minister kondigt aan te werken aan een vervolg. Gezien de huidige financiële en economische situatie kan er slechts met bescheiden middelen aan dat vervolg worden gewerkt.
Depressiezorg in de eerste lijn
Het vakblad Huisarts en Wetenschap berichtte afgelopen week naar aanleiding van het onderzoek van Ketelaar en Grundmeijer waaruit een flinke toename van antidepressivaverstrekkingen is gebleken. Het gebruik van antidepressiva in Nederland is de laatste jaren gestegen van 4,3 miljoen verstrekkingen in 2000 tot 5,8 miljoen in 2006. Huisartsen spelen daarin een betrekkelijk grote rol. Een van de belangrijkste resultaten van het onderzoek is dat huisartsen antidepressiva voorschrijven voor andere indicaties dan in de NHG-standaard staan: niet alleen voor depressieve stoornissen en een aantal angststoornissen, maar ook voor distress-klachten en psychosociale problemen.
Het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik (IVM) is in 2009 gestart met een driejarig programma voor de landelijke implementatie van verschillende onderdelen van de nieuwe multidisciplinaire richtlijn 'Depressie' (december 2009) in de eerste lijn. De ontwikkeling van het programma en de implementatieactiviteiten zijn mogelijk gemaakt door een subsidie van het ministerie van VWS.De belangrijkste doelstellingen van het project zijn:- Het bevorderen van een adequate diagnosestelling.
- Het bevorderen van het toepassen van de 'stepped care'-methode bij patiënten met een lichte depressie.
- Het bevorderen van rationeel gebruik van antidepressiva. Dit betekent minder inzet van antidepressiva bij patiënten met een lichte depressie en optimaliseren van de therapietrouw bij antidepressiva.
- Het ontwikkelen van een interventie voor de aanpak van onterecht langdurig gebruik van antidepressiva.
Het IVM heeft gekozen voor een gefaseerde aanpak van dit implementatieproject. De huisartsen voor wie het project bedoeld is, bespreken een aantal aspecten rondom depressie allereerst in een huisartsenoverleg. Dit overleg wordt gevolgd door een FTO. Tijdens het FTO ligt de focus op het bevorderen van therapietrouw en het voorkomen van vroegtijdig stoppen indien medicatie geïndiceerd is.
Begin 2010 zijn de eerste groepen huisartsen en FTO-groepen gestart met het onderwerp. De eerste huisartsenoverleggen hebben plaatsgevonden. Bij een aantal groepen is ervoor gekozen om bij dat overleg ook andere eerstelijnszorgverleners aanwezig te laten zijn. Gedacht kan dan worden aan eerstelijnspsychologen, maatschappelijkwerkers, fysiotherapeuten. Door deze aanwezigheid bij het begin van het project kan aandacht besteed worden aan samenwerking, verwijzing en terugkoppeling. Het onderwerp 'depressiezorg in de eerste lijn' wordt op die manier breed gedragen. Voor meer informatie zie ook Depressie in eerste lijn onder Thema's op deze website en Nascholing voor huisartsen.
De volgende nieuwsbrief verschijnt oktober 2010.
Afzender en disclaimer
De nieuwsbrief 'Geneesmiddelenbeleid in de praktijk' is een uitgave van het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik, en komt tot stand met medewerking van het ministerie van VWS. Wij hebben de grootst mogelijke zorg besteed aan het totstandkomen van deze nieuwsbrief. Aan de inhoud hiervan kunnen geen rechten worden ontleend. Wij zijn niet aansprakelijk voor directe of indirecte schade die het gevolg is van het gebruik van de informatie.
| < Vorige | Volgende > |
|---|
